«

»

ArcheoHotspot Arnhem geopend

Onlangs is de ArcheoHotspot in Arnhem geopend. Archeologie Nederland bezocht de ArcheoHotspot in Erfgoedcentrum Rozet en sprak met locatie-coördinator Lize Noorda.

Lize Noorda enthousiast over ArcheoHotspot ArnhemLize Noorda Archeohotspot Arnhem

Op 15 maart bezocht ik de ArcheoHotspot Arnhem en werd hier rondgeleid door Lize Noorda, publieksarcheologe en locatiecoördinator. Een kijkje in de wereld van de archeologie van Arnhem door middel van publieksparticipatie.

ArcheoHotspot Arnhem voor wie?

In het Erfgoedcentrum in Rozet is sedert het najaar van 2016 de ArcheoHotspot Arnhem geopend. Het doel is om de geïnteresseerde bezoekers en inwoners van Arnhem een mogelijkheid te bieden om vragen te stellen over archeologie. Indien je bijvoorbeeld een voorwerp gevonden hebt in je achtertuin, waar je meer over wilt weten, dan kun je in het ArcheoLAB erachter komen wat het is en uit welke periode het komt.

Tevens kun je zelf actief worden als vrijwilliger om meer te leren over de geschiedenis van Arnhem. Veel materiaal van opgravingen, ligt in het depot te wachten om gecategoriseerd en beschreven te worden. Een aantal vrijwilligers komen uit de wereld van de amateur-archeologie, namelijk uit de Archeologische Werkgemeenschap Nederland, afdeling 17.

Ik weet niets van Archeologie, hoe kan ik dan vrijwilliger worden?

Lize Noorda geeft als coördinator van de 20 vrijwilligers aan, dat er allerlei mensen meewerken in de ArcheoHotspot. Sommige mensen zijn nog totaal blank qua kennis en leren in de praktijk van hun collega’s. Maar er zijn ook meer door de wol geverfde vrijwilligers actief, die ervaring hebben met het uitwerken van archeologisch materiaal. Op dit moment is men bezig met het beschrijven van het materiaal verkregen tijdens opgravingen in de nieuwe wijk Schuytgraaf.

Al dit materiaal zit in honderden vondstzakjes en de inhoud dient op vondstformulieren verwerkt te worden. Met een knipoog zou je kunnen zeggen dat Schuytgraaf de oudste wijk van Arnhem is, niet de jongste. Er is materiaal gevonden uit alle perioden; van prehistorie tot moderne tijd. Aangezien Arnhem-Zuid onderdeel uitmaakte van de Romeinse verdedigingslinie, de limes, ligt er ook vaak Romeins aardewerk op tafel.

Wie nemen er deel aan de ArcheoHotspot Arnhem?

Lize is de spin in het web en verzorgt en onderhoudt de contacten tussen alle partners, de gemeente Arnhem, het erfgoedcentrum Rozet en de beroepsarcheologen. De deelnemers zijn de bezoekers en de vrijwilligers.

Opgravingen Kerkplein

De opgravingen op het Kerkplein in de binnenstad van Arnhem, gaan nog door tot 21 april. Aan de Helstraat is in een container een Archeologie Kiosk ingericht, waar de bezoeker de vers opgegraven vondsten kan bewonderen. Deze worden ter plekke gewassen. Er worden allerlei activiteiten georganiseerd vanuit de kiosk. Jong en oud worden uitgenodigd om te luisteren en mee te doen. Hierbij probeert de ArcheoHotspot Arnhem te voldoen aan een vraag vanuit de burgers om meer voorlichting te geven over archeologie in hun eigen stad en daadwerkelijk ook meer inzicht te verwerven in actuele projecten.

De archeologen hopen door de opgraving op het kerkplein meer te weten te komen over de vroege geschiedenis van de stad Arnhem, die van de 10e eeuw. Over deze periode weten we nog relatief weinig en de opgraving kan wellicht meer informatie opleveren over de vroege ontwikkeling van de stad.

Jansbeek

Er wordt vaak gedacht dat Arnhem zich ontwikkelde aan de Rijn, maar nu denken de archeologen dat de rol van de beken een veel groter aandeel hebben gespeeld in de vroege geschiedenis van de stad Arnhem.

De gemeente wil hier ook op inspelen en houdt bij de herinrichting van de Zuidelijke Binnenstad rekening met de Jansbeek, die ook voor een deel wordt blootgelegd en weer in de openbare ruimte zichtbaar zal zijn.

Stadsarcheoloog Martijn DefiletArcheohotspot Arnhem 2

De Arnhemse stadsarcheoloog Martijn Defilet is nauw betrokken bij de opgraving op het kerkplein. Hij houdt elke eerste vrijdag van de maand een spreekuur. Dit is een manier om de kloof tussen de beroepsarcheologie en de burger, die door sommigen mensen ervaren wordt, een klein stukje te dichten. Tevens voorziet het in de behoefte aan meer informatie over geschiedenis en archeologie.

Het publiek wordt nu enthousiast van een grotere betrokkenheid. Daarnaast geeft Leo Smole, archeoloog voor de gemeente elke week twee rondleidingen, zodat men kan horen hoe het die week is vergaan. Op deze wijze kan men even stilstaan bij bijzondere vondsten.

Tevens leert men meer over het hoe en waarom van de archeologie. Opgraven is ook vernietigen en veel fundamenten worden verwijderd, om toekomstige bouw mogelijk te maken. Het is dus belangrijk dat opgravingen zorgvuldig gedaan worden, zodat toekomstige generaties met de opgedane kennis weer allerlei nieuwe vragen zouden kunnen beantwoorden.

De rol van sociale media

Het vernieuwende aan de archeologie anno 2017 is dat de rondleidingen door Leo Smole, ook via Facebook en Youtube te volgen zijn. De inzet van sociale media biedt de mogelijkheid om een groter publiek te bereiken. Tevens bezit men hiermee ook een beeldverslag van de ontwikkelingen en men kan deze filmpjes altijd terug kijken. Twee keer per week gaf de stadsarcheoloog Arnhem een uitleg over de opgraving op het Kerkplein. Deze korte praatjes zijn via Facebook live uitgezonden.

Publieksarcheologie en ArcheoHotspots

Het groeiend aantal steden waar ArcheoHotspots worden geopend sluit mooi aan bij andere initiatieven op het gebied van Publieksarcheologie. Natuurlijk valt en staat alles bij een draagvlak van alle betrokkenen. In Arnhem zijn er voldoende spelers, zowel professionals alsmede vrijwilligers om de ArcheoHotspot draaiende te houden. Maar er zijn natuurlijk altijd nieuwe vrijwilligers nodig om de ArcheoHotspot te blijven bemensen.

Persoonlijk hoop ik dat er meerdere gemeenten zich gaan aansluiten bij de al bestaande ArcheoHotspots, zoals ze bijvoorbeeld bestaan in Amsterdam, Nijmegen, Arnhem, Utrecht, ‘s-Hertogenbosch en Eindhoven. Een wens voor 2017 en de jaren daarna, nu nog archeologisch toekomstmuziek!

Auteur: John Fitzgerald Hagen

Verder lezen en kijken

  • De Hotspot is van woensdag t/m zaterdag van 12.00 tot 16.00 geopend. Op de website van het Erfgoedcentrum Rozet is meer informatie te vinden over de Hotspot
  • Interview met Lize Noorda tijdens de opening van de ArcheoHotspot Arnhem
VN:F [1.9.22_1171]
Rating: 0.0/10 (0 votes cast)

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *